पडद्यामागचा नायक : तेजपाल वाघ

“किसी को घर से
निकलते ही मिल गई मंज़िल,
कोई हमारी तरह
उम्र भर सफ़र में रहा।”

आयुष्य… हा एक असा प्रवास आहे, ज्यात काही जण सहज पोहोचतात आणि काहींना प्रत्येक पाऊल टाकायला रक्ताचे थेंब गाळावे लागतात. पण जे या प्रवासात थकत नाहीत, हार मानत नाहीत, ते एक दिवस आपल्या ‘मंजिल’वर पोहोचतातच! आणि मग त्यांची कहाणी बनते इतरांसाठी…एक प्रेरणा, एक आदर्श, एक मार्गदर्शक! अशीच एक कहाणी आहे साताऱ्याच्या खटाव तालुक्यातील एका साध्या गावातून आलेल्या, स्वप्नं डोळ्यात घेऊन मुंबईच्या चकाकीत उतरलेल्या आणि आज मराठी चित्रपट आणि मालिका विभागात आपली अमिट छाप उमटवणाऱ्या तेजपाल वाघ याची…!

साताऱ्याच्या कृष्णा नदीच्या काठी वसलेलं वाई शहर.मंदिरांचं शहर. ‘दक्षिण काशी’ म्हणून ओळखलं जाणारं हे पवित्र शहर. या शहराच्या पावन मातीत जन्मलेला तेजपाल… लहानपणापासूनच वेगळा होता. त्याच्या डोळ्यात स्वप्नं होती, मनात जिद्द होती आणि हृदयात एक अदम्य इच्छाशक्ती होती – काहीतरी वेगळं करण्याची, आपली ओळख निर्माण करण्याची!
“जब हौसला बुलंद हो,
तो रास्ते खुद-ब-खुद बन जाते हैं!”

‘महाराष्ट्राचा सुपरस्टार’ या रिअ‍ॅलिटी शोच्या मंचावर जेव्हा तेजपाल उभा राहिला, तेव्हा त्याच्या डोळ्यात एक चमक होती. ती चमक होती स्वप्नांची, आशेची, विश्वासाची! त्या मंचावरून त्याने मनोरंजन विश्वात पाऊल ठेवलं. पण हा प्रवास सोपा नव्हता. रात्रंदिवस मेहनत, संघर्ष, अपयश, निराशा… सगळं काही अनुभवलं त्याने. पण हार मानली नाही!

लेखन हे केवळ शब्द लिहिणं नाही, तर भावना व्यक्त करणं आहे, पात्रांना जीव देणं आहे, कथेला धडधडणारं हृदय देणं आहे! आणि तेजपालने हेच केलं. ‘शेजारी शेजारी पक्के शेजारी’, ‘महाराष्ट्र फेवरेट कोण’ अशा अनेक मालिकांच्या लेखनातून त्याने आपली कला घडवली. पण खरी ओळख मिळाली ती ‘लागीरं झालं जी’ या मालिकेने!अजिंक्य… एक फौजी, देशप्रेमी, कर्तव्यनिष्ठ! आणि शीतल… एक साधी मुलगी, जिला त्याच्या देशप्रेमावर प्रेम झालं! या दोघांची प्रेमकथा, त्यातील भावनिक गुंफण, संवादांची सहजता आणि कथेचा प्रवाह… सगळं काही तेजपालच्या लेखणीतून उतरलं.जेव्हा अजिंक्य म्हणतो, “मी फौजी आहे, माझं पहिलं प्रेम माझा देश आहे!” तेव्हा त्या संवादात देशप्रेमाची अशी लहर येते की, प्रत्येक भारतीयाच्या छातीत अभिमानाची भावना जागृत होते. आणि जेव्हा शीतल त्याला म्हणते, “तुझ्या देशप्रेमावर मला प्रेम झालंय अज्या!” तेव्हा त्या अज्या आणि शितलीच्या संवादात प्रेमाची, त्यागाची आणि समर्पणाची अशी सुगंधी येते की, प्रत्येक प्रेक्षकाचं मन भरून येतं! या मालिकेने तेजपालला घराघरात पोहोचवलं.

मेहनत इतनी खामोशी से करो कि,
सफलता शोर मचा दे…!
तेजपालने तेच केलं! त्याची मेहनत इतकी ‘खामोश’ होती की, लोकांना कळलंच नाही कधी तो यशाच्या शिखरावर पोहोचला!यश मिळालं, नाव झालं, ओळख मिळाली… पण तेजपाल इथे थांबला नाही. तो अभिनयाच्या मैदानात उतरला. ‘पळशीची पिटी’ या पुरस्कारप्राप्त चित्रपटात त्याने लेखनासोबत अभिनयाचीही धुरा सांभाळली. ‘मेकअप’ चित्रपटात रिंकू राजगुरूच्या भावाची भूमिका साकारताना त्याने दाखवून दिलं की,
“पर्दे के पीछे जितनी ताकत है,

पर्दे के सामने भी उतनी ही है!” पुढे त्याने ‘नशिबवान’, ‘रंगा पतंगा’ अशा चित्रपटांमध्ये अभिनय केला, प्रत्येक भूमिकेत त्याने स्वतःला नव्याने शोधलं. ‘तुझं तू माझं मी’, ‘ओली की सुकी’, ‘बलोच’, ‘सहकुटुंब सहपरिवार’, ‘कारभारी लयभारी’ अशा अनेक चित्रपट आणि मालिकांसाठी त्याने संवाद आणि पटकथा लिहून आपल्या लेखणीची ताकद पुन्हा पुन्हा सिद्ध केली. ९९७ एपिसोड्सचं लेखन… हे सोपं नाही! पण तेजपालसाठी हे एक आव्हान होतं, आणि त्याने ते स्वीकारलं!

स्वप्नं पाहणं सोपं आहे, पण त्यांना साकार करणं…ते खरं आव्हान आहे! तेजपालने हेच आव्हान स्वीकारलं. त्याने ‘वाघोबा प्रोडक्शन’ या स्वतःच्या निर्मिती संस्थेची स्थापना केली.
“सपने वो नहीं जो नींद में आए,
सपने वो हैं जो नींद उड़ा दें!”

तेजपालच्या स्वप्नांनी खरोखरच त्याची झोप उडवली! या स्वप्नपूर्तीसाठी तो निर्मात्याच्या खुर्चीवर बसला. ‘टोटल हुबलक’ ही मालिका लॉकडाऊनच्या काळात प्रेक्षकांच्या भेटीला आली. “हुबलाक माणसांची हुबलाक गोष्ट!” या टॅगलाइनने मालिका प्रेक्षकांच्या मनात घर करून गेली. किरण गायकवाड, मोनालिसा बागल, राहुल मगदूम, पूर्वा शिंदे, अमरनाथ खराडे, सचिन हगवणे-पाटील, निलिमा कामाने, महेश जाधव यांसारख्या कलाकारांना घेऊन त्याने एक वेगळीच कहाणी सांगितली. त्या कठीण काळात, जेव्हा लोक घरात कोंडलेले होते, तेव्हा या मालिकेने त्यांना हसवलं, त्यांचं मनोरंजन केलं.’मन झालं बाजिंद’ या मालिकेचीही निर्मिती त्याने केली. १५४ एपिसोड्समध्ये त्याने प्रेक्षकांना हसवलं, रडवलं आणि विचार करायला लावलं. ग्रामीण बाज असलेल्या, संधीच्या प्रतीक्षेत असलेल्या नव्या कोऱ्या कलाकारांना घेऊन तेजपाल नवा डाव टाकत गेला. नवागतांना नाव, ओळख मिळत होती… आणि तेजपाल या क्षेत्रात तळपायला लागला होता.

अभिनेता,लेखक,निर्माता हे टप्पे पार केल्यानंतर तेजपाल “अब डायरेक्टर की कुर्सी पर बैठने का वक़्त आ गया है!” असं म्हणत दिग्दर्शकाच्या खुर्चीवर बसला. उषा काकडे यांच्या निर्मिती संस्थेअंतर्गत तयार होणारा ‘विकी – फुल ऑफ लव्ह’ (२०२५) हा त्याचा दिग्दर्शक म्हणून पहिला चित्रपट आहे. सुमेध मुढोलकर आणि हेमल इंगळे यांसारख्या तरुण कलाकारांना घेऊन तो एक ‘इंटेंस म्युझिकल लव्ह फिल्म’ साकारत आहे. देवदत्त बाजी यांचं संगीत आणि तेजपालचं दिग्दर्शन… हा कॉम्बिनेशन नक्कीच प्रेक्षकांच्या हृदयाला स्पर्श करणार आहे!
तेजपाल हा केवळ कलाकार नाही, तर एक जबाबदार नागरिकही आहे. ज्या मातीने आपल्याला ओळख दिली, त्या मातीसाठी काहीतरी करण्याची तळमळ त्याच्यामध्ये आहे.
“फ़िल्में बनाना एक कला है,
लेकिन समाज बदलना एक ज़िम्मेदारी है!”

राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाच्या शरदचंद्र पवार गटाने त्याच्यातील नेतृत्वगुण ओळखून त्याच्यावर सांस्कृतिक विभागाच्या राज्यप्रमुख पदाची मोठी जबाबदारी सोपवली आहे. आमदार शशिकांत शिंदे आणि रोहित पवार यांच्या मार्गदर्शनाखाली, पद्मविभूषण शरदचंद्र पवार साहेबांच्या सहवासात तो महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक पटलावर नवी धोरणं आखण्यासाठी सज्ज झाला आहे.
“सोलह साल फ़िल्मों में बिताए,
अब समाज के लिए कुछ करने का वक़्त है!”

असं म्हणत तो राजकारणाच्या मैदानात उतरला आहे. त्याला माहीत आहे की, कला आणि संस्कृती ही समाजाचा आत्मा आहे. आणि या आत्म्याला जपणं, त्याचा विकास करणं, हे त्याचं कर्तव्य आहे.एवढंच नाही, तर ज्या वाई शहराने त्याला ओळख दिली, त्या ‘दक्षिण काशी’ म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या मंदिरांच्या शहराचा चेहरामोहरा बदलण्याची त्याची इच्छा आहे. वाईच्या नगराध्यक्ष पदाची निवडणूक लढवण्याचा त्याचा विचार असल्याची चर्चा सुरू आहे.”वाई – ए टेम्पल सिटी” चे सुपुत्र म्हणून, आता त्या शहराची सेवा करण्याची वेळ आली आहे! जर हे खरं ठरलं, तर एक कलाकार थेट लोकांच्या सेवेसाठी राजकारणाच्या मुख्य प्रवाहात उतरल्याचं एक आदर्श उदाहरण महाराष्ट्राला पाहायला मिळेल. कृष्णा नदीच्या काठी वसलेल्या या पवित्र शहराला विकासाच्या नव्या उंचीवर नेण्याचं स्वप्न तेजपालच्या डोळ्यात आहे.

तेजपालचा प्रवास लेखक, अभिनेता, निर्माता, दिग्दर्शक आणि आता एक राजकीय नेता… असा विस्तारत आहे. प्रत्येक भूमिकेत तो स्वतःला नव्याने शोधत आहे, नव्याने घडवत आहे. त्याचा हा प्रवास एखाद्या दमदार पटकथेसारखा आहे, ज्यात इमोशन आहे, ड्रामा आहे, संघर्ष आहे आणि यशाचा ‘क्लायमॅक्स’ अजून बाकी आहे! साताऱ्याच्या मातीतून आलेला हा ‘सुपरस्टार’ आता केवळ मनोरंजनच नाही, तर समाजकारणातही आपली वेगळी ओळख निर्माण करण्यासाठी सज्ज झाला आहे.

खरंतर,
“ज़िन्दगी एक फ़िल्म है,
और हम सब उसके हीरो हैं…
बस अपनी कहानी
लिखने की हिम्मत चाहिए!”

तेजपाल वाघ आपली कहाणी स्वतः लिहित आहे…एक अशी कहाणी, जी पिढ्यानपिढ्या लोकांना प्रेरणा देत राहील, लोकांच्या चिरंतन लक्षात राहील! तेजपालला ‘त्या’ कहाणीसाठी खूप खूप शुभेच्छा!!!Happy Birthday तेजपाल!! Love You!!!

– सचिन ननावरे, वाई